Tập tục đặt vàng bạc, châu báu vào miệng người chết

17/03/2021

Nghi lễ an táng của cổ nhân Trung Hoa xưa từng tồn tại một tập tục hết sức đặc biệt. Đó chính là tập tục đặt vàng bạc châu báu vào miệng người chết.


1. Sự thật ít biết về tập tục đặt “báu vật” vào miệng người quá cố

– Nguyên nhân thứ nhất: Bảo quản thi thể người chết

Cổ nhân cho rằng, việc ngậm trong miệng những vật quý như vàng, vàng hay ngọc có thể sẽ tránh cho thi thể của người chết bị mục nát, thối rữa. Cũng bởi vậy mà có người tin rằng, năm xưa khi bị mộ tặc Tôn Điện Anh bật nắp quan tài, thi thể của Từ Hi ở thời điểm đó vẫn sinh động như khi còn sống thực chất là nhờ vào tác dụng của viên dạ minh châu nghìn tỉ đặt trong miệng.

– Nguyên nhân thứ hai: Hy vọng về cuộc sống tốt đẹp của người quá cố ở thế giới bên kia.

Ảnh minh họa.

Những thân nhân của người quá cố thường đem những vật trân quý này tuẫn táng với mong muốn cuộc sống của họ ở thế giới bên kia luôn được sung túc, phú quý. Có quan niệm còn cho rằng, những vật báu đặt trong miệng này có thể sẽ trở thành “lộ phí” giúp con đường đi tới hoàng tuyền của các linh hồn được suôn sẻ.

– Nguyên nhân thứ ba: Thỏa mãn tâm nguyện của người quá cố

Năm xưa, Càn Long Hoàng đế sau khi qua đời được đặt vào trong miệng một miếng ngọc bội tạc hình ve sầu. Có lý giải cho rằng miếng ngọc bội này là ẩn dụ cho hình ảnh ve sầu thoát xác, phá kén, thể hiện cho khát vọng được hồi sinh.

Tương tự như vậy, Từ Hi Thái hậu lúc sinh thời từng nổi tiếng là với sở thích sưu tầm châu báu, tiêu pha phung phí. Vì vậy, viên dạ minh châu ngàn tỷ đặt trong miệng cùng với vô số châu báu bên trong quan tài thực chất nhằm mục đích thỏa mãn cho lòng tham vinh hoa phú quý của vị Lão Phật gia này.

2. Sự thật ít biết về tập tục đặt “báu vật” vào miệng người quá cố

Vào thời cổ đại, tập tục đặt châu báu vào miệng người chết đã được ghi lại từ rất sớm và được biết tới với tên gọi là “khẩu hàm”.

Những nguồn sử liệu đáng tin cậy như “Chu Lễ” hay “Thuyết văn giải tự” thời nhà Hán đều từng nhắc tới tập tục này.

Lý giải một cách trực quan, “khẩu hàm” nhằm chỉ hành động đặt những vật phẩm trân quý như vàng bạc hay châu báu vào miệng người chết vào thời điểm chuẩn bị đặt họ vào quan tài.

Về những món châu báu được dùng trong tập tục này, người xưa cũng không quá câu nệ. Nếu là các gia đình thường dân có điều kiện kinh tế không quá khá giả, họ có thể chỉ cần đặt vào đó tiền đồng là đủ.

Còn đối với những gia đình dư dả hơn, thân nhân của người quá cố thường sẽ dùng các miếng ngọc được tạo tác thành nhiều hình dạng khác nhau.

Căn cứ theo ghi chép của các nguồn sử liệu, những miếng ngọc dùng để đặt vào miệng người chết thường sẽ được tạc hình các loài động vật quen thuộc trong đời sống hàng ngày như trâu, chó, lợn, dê…

Vào thời nhà Hán, người xưa ngày càng chuộng ngọc được tạo tác thành hình ve sầu. Tới thời Đường – Tống, tập tục nói trên dần trở nên cầu kỳ và câu nệ hơn. Các loại vàng, bạc, ngọc phỉ thúy cũng ngày một được ưa chuộng và sử dụng phổ biến.

Vào thời cổ đại, tầng lớp coi trọng tang lễ hơn cả vốn là hoàng tộc. Mà trong số các hoàng tộc thời phong kiến, tang lễ của Từ Hi Thái hậu vào thời nhà Thanh được biết tới là một trong những đại tang xa xỉ, tốn kém bậc nhất.

Cũng theo ghi chép của một số tài liệu khác, viên dạ minh châu trong miệng Từ Hi sở hữu khối lượng xấp xỉ 157 gram, tương đương hơn 787 carat, giá trị lên tới 10,8 triệu lượng bạc (vào thời Dân quốc) và 810 nhân dân tệ hiện nay (ước tính hơn 2.855 tỷ Việt Nam đồng).

Theo Khỏe & Đẹp

Video hay

Cùng chuyên mục

Phiền não – Hạnh phúc – Sự luân hồi

Phiền não – Hạnh phúc – Sự luân hồi

Đằng sau lũy tre xanh đang suy tàn

Đằng sau lũy tre xanh đang suy tàn

Thi sĩ Nguyễn Quang Thiều vẽ mộng du…

Thi sĩ Nguyễn Quang Thiều vẽ mộng du…

Bài thơ ‘Trăng ngà’ và tình bạn thuở hoa niên

Bài thơ ‘Trăng ngà’ và tình bạn thuở hoa niên

Điều còn lại từ những trang nhật ký…

Điều còn lại từ những trang nhật ký…

Hai lễ hội độc đáo của người La Ha

Hai lễ hội độc đáo của người La Ha

Tháng 7 đọc lại nhật ký “Tây Tiến Viễn chinh”

Tháng 7 đọc lại nhật ký “Tây Tiến Viễn chinh”

Lê Dung trong cõi nhớ của tôi…

Lê Dung trong cõi nhớ của tôi…

Xích Lô – Như Tôi biết

Xích Lô – Như Tôi biết

Những tên quân phiệt nào chủ trương xóa bỏ nền văn hóa nước ta?

Những tên quân phiệt nào chủ trương xóa bỏ nền văn hóa nước ta?

Nhà viết kịch Ngọc Linh

Nhà viết kịch Ngọc Linh

Một con người vĩ đại, một nhà văn vĩ đại đã ra đi

Một con người vĩ đại, một nhà văn vĩ đại đã ra đi

Sân khấu Lệ Ngọc khai dựng vở mới giữa cao điểm dịch giã.

Sân khấu Lệ Ngọc khai dựng vở mới giữa cao điểm dịch giã.

Mấy cảm nhận tiểu thuyết “Nữ sĩ thời gió bụi” của nhà văn Lê Phương Liên

Mấy cảm nhận tiểu thuyết “Nữ sĩ thời gió bụi” của nhà văn Lê Phương Liên

Công trình nghiên cứu có đóng góp đáng kể vào khoa tuồng học

Công trình nghiên cứu có đóng góp đáng kể vào khoa tuồng học

Thừa Thiên Huế xuất quân chi viện TP. Hồ Chí Minh và các tỉnh phía nam phòng, chống dịch Covid – 19

Thừa Thiên Huế xuất quân chi viện TP. Hồ Chí Minh và các tỉnh phía nam phòng, chống dịch Covid – 19

Chú chim tham lam nuốt sống con ếch nhưng mắc nghẹn vì quá to

Chú chim tham lam nuốt sống con ếch nhưng mắc nghẹn vì quá to

Thiên thạch 4,5 tỉ tuổi chứa mầm sự sống rơi xuống nước Anh

Thiên thạch 4,5 tỉ tuổi chứa mầm sự sống rơi xuống nước Anh

‘Kiễng chân’ với giải thưởng Hồ Chí Minh

‘Kiễng chân’ với giải thưởng Hồ Chí Minh

Bạc Liêu thực hiện tốt công tác bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa

Bạc Liêu thực hiện tốt công tác bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa

Lễ hội vía Bà Chúa Xứ núi Sam

Lễ hội vía Bà Chúa Xứ núi Sam

Nhà khoa học đưa ra lý giải về hiện tượng ‘gặp ma’

Nhà khoa học đưa ra lý giải về hiện tượng ‘gặp ma’

Bộ Văn hóa chính thức trả lời về đề nghị tước danh hiệu của NSƯT Hoài Linh

Bộ Văn hóa chính thức trả lời về đề nghị tước danh hiệu của NSƯT Hoài Linh

Thừ Thiên Huế: Tam Giang mới lạ với lễ hội sóng nước

Thừ Thiên Huế: Tam Giang mới lạ với lễ hội sóng nước

Điều chưa biết về cuộc cải cách của vị vua “lai căng”

Điều chưa biết về cuộc cải cách của vị vua “lai căng”

Gió Hua Tát không ngừng thổi trong văn chương Nguyễn Huy Thiệp…

Gió Hua Tát không ngừng thổi trong văn chương Nguyễn Huy Thiệp…

Châu Công Tử – Quý tộc Hôi An thời vang bóng

Châu Công Tử – Quý tộc Hôi An thời vang bóng

Điêu khắc gia tài hoa Phạm Văn Hạng

Điêu khắc gia tài hoa Phạm Văn Hạng

Lê Quý Đôn phê phán Lưu Bang (Hán Cao Tổ) như thế nào?

Lê Quý Đôn phê phán Lưu Bang (Hán Cao Tổ) như thế nào?

Thơ Nguyễn Khoa Điềm

Thơ Nguyễn Khoa Điềm