Sau 50 năm hình thành và phát triển, Trường Đại học Văn hóa TP.HCM có thể xem như một “di sản sống” của khu vực phía Nam. Đây là thiết chế đào tạo nguồn nhân lực văn hóa chuyên sâu ra đời sớm sau ngày đất nước thống nhất, góp phần quan trọng vào quá trình phát triển đời sống văn hóa và thống nhất văn hóa quốc gia.
Trên đây là nhận định của PGS.TS Huỳnh Quốc Thắng – nguyên Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật TP.HCM tại Hội thảo khoa học “Trường Đại học Văn hóa TP.HCM nửa thế kỷ đào tạo – Thành tựu và triển vọng”, diễn ra chiều 2.1. Đây là một trong những hoạt động trọng tâm chào mừng kỷ niệm 50 năm thành lập Trường Đại học Văn hóa TP.HCM (3.1.1976 – 3.1.2026).
Hội thảo là dịp để các nhà khoa học, nhà quản lý, giảng viên, cựu người học và đối tác cùng nhìn lại, đánh giá những thành tựu nổi bật trong nửa thế kỷ xây dựng và phát triển của Nhà trường; đồng thời trao đổi, thảo luận về định hướng, tầm nhìn và chiến lược phát triển trong giai đoạn mới, gắn với yêu cầu đổi mới giáo dục đại học, chuyển đổi số, hội nhập quốc tế và phát triển công nghiệp văn hóa.
Đào tạo gắn chặt lý thuyết với thực tiễn
Phát biểu tại Hội thảo, TS Trịnh Đăng Khoa – Bí thư Đảng ủy Trường Đại học Văn hóa TP.HCM nhấn mạnh, trải qua 50 năm hình thành và phát triển, Nhà trường không ngừng nỗ lực thực hiện sứ mệnh đào tạo, nghiên cứu khoa học và phục vụ cộng đồng trong các lĩnh vực văn hóa, nghệ thuật, thông tin, truyền thông và du lịch.
Trường từng bước khẳng định vị thế là cơ sở đào tạo, nghiên cứu có uy tín trong hệ thống giáo dục đại học Việt Nam, đóng góp nguồn nhân lực văn hóa cho TP.HCM, khu vực phía Nam và cả nước.
“Ban tổ chức kỳ vọng các tham luận và ý kiến trao đổi tại Hội thảo sẽ cung cấp nhiều luận cứ khoa học và thực tiễn, góp phần phục vụ công tác hoạch định chiến lược phát triển bền vững của Trường Đại học Văn hóa TP.HCM trong thời gian tới”, TS Khoa cho biết.
Tại Hội thảo, nhiều chuyên gia, nhà khoa học, cán bộ quản lý, đại diện các thiết chế văn hóa cơ sở và cựu học viên đã chia sẻ kinh nghiệm, góc nhìn thực tiễn gắn với quá trình đào tạo và kết nối cộng đồng của Nhà trường. Đồng thời, chỉ ra thực trạng và hiến kế, bàn giải pháp để Nhà trường phát triển trong thời gian tới.
Theo PGS.TS Huỳnh Văn Tới, người đã gắn bó với Trường Đại học Văn hóa TP.HCM gần 20 năm, điều giữ chân ông trong suốt quá trình công tác chính là những giá trị cốt lõi bền vững của Nhà trường.
“Đó là môi trường làm việc cởi mở, minh bạch, nghiêm túc; đội ngũ lãnh đạo, giảng viên tận tâm, tôn trọng người học; mối quan hệ thầy – trò được xây dựng trên sự đồng cảm và trách nhiệm, đặc biệt được bồi đắp qua các hoạt động ngoại khóa, trải nghiệm thực tế”, PGS Tới cho hay.
PGS.TS Huỳnh Văn Tới cho rằng, đào tạo của Nhà trường gắn chặt với thực tiễn thông qua các chuyến điền dã, nghiên cứu thực địa kéo dài nhiều năm tại các địa phương trong và ngoài nước.
Từ nghiên cứu quản lý văn hóa, thiết chế văn hóa, di tích, đến khảo sát di sản, văn hóa gia đình và môi trường sinh thái,… các hoạt động này giúp sinh viên biến kiến thức lý thuyết thành trải nghiệm sống động, gắn học tập với đời sống xã hội.
Chia sẻ tại Hội thảo, bà Huỳnh Ngọc Vân – Giám đốc Bảo tàng Áo Dài bày tỏ sự trân trọng khi một bảo tàng ngoài công lập còn non trẻ có cơ hội đồng hành cùng Trường Đại học Văn hóa TP.HCM trong gần 10 năm qua.
Theo bà Vân, từ một đơn vị quy mô nhỏ, đội ngũ chưa được đào tạo bài bản về Bảo tàng học, việc hợp tác với Nhà trường đã giúp Bảo tàng Áo Dài từng bước tham gia các hoạt động nghiên cứu, hội thảo quốc tế, mở rộng không gian học thuật và nâng cao năng lực chuyên môn, trong đó có các hội thảo, diễn đàn quốc tế và trong nước.
Bà Huỳnh Ngọc Vân cũng chia sẻ mô hình tiếp nhận sinh viên Trường Đại học Văn hóa TP.HCM đến thực tập theo hướng tăng cường trải nghiệm thực tế tại Bảo tàng Áo Dài. Sinh viên được tham gia nhiều hoạt động gắn với nghề như khảo sát Bảo tàng, nghiên cứu cộng đồng, sưu tầm tri thức dân gian, học các kỹ năng thủ công, trò chơi dân gian và thực hành sáng tạo.
Tiêu biểu là công trình nghiên cứu về 50 cây thuốc nam tại cù lao Long Phước, được Cục Di sản Văn hóa (Bộ VHTTDL) đánh giá cao.
“Thông qua các hoạt động thực hành, Bảo tàng không chỉ góp phần gìn giữ, lan tỏa giá trị văn hóa truyền thống mà còn tạo điều kiện để sinh viên rèn nghề, kết nối thế hệ và mở ra cơ hội việc làm sau khi tốt nghiệp, qua đó thể hiện hiệu quả của mô hình gắn đào tạo với thực tiễn và phục vụ cộng đồng”, bà Huỳnh Ngọc Vân cho biết.
Như một “di sản sống” của khu vực phía Nam
PGS.TS Huỳnh Quốc Thắng – nguyên Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật TP.HCM nhận định, sau 50 năm hình thành và phát triển, Trường Đại học Văn hóa TP.HCM có thể xem như một “di sản sống” của khu vực phía Nam.
“Đây là thiết chế đào tạo nguồn nhân lực văn hóa chuyên sâu ra đời sớm sau ngày đất nước thống nhất, góp phần quan trọng vào quá trình phát triển đời sống văn hóa và thống nhất văn hóa quốc gia”, PGS Thắng nói.
Theo ông, thành tựu của Nhà trường được tạo dựng từ “ngọn lửa” nội tại của nhiều thế hệ cán bộ, giảng viên, cựu sinh viên, cùng sự gắn kết chặt chẽ giữa đào tạo, nghiên cứu khoa học với nhu cầu thực tiễn của xã hội. Đây là nền tảng quan trọng để Nhà trường từng bước nâng cao uy tín và vị thế trong hệ thống giáo dục đại học.
Gợi mở định hướng phát triển thời gian tới, PGS.TS Huỳnh Quốc Thắng cho rằng Nhà trường cần từng bước chuyển dịch theo mô hình đại học nghiên cứu (theo hướng ứng dụng), lấy đổi mới sáng tạo làm trung tâm; phấn đấu trở thành trung tâm đào tạo trọng điểm, tư vấn chính sách và sáng tạo văn hóa, đặc biệt trong các lĩnh vực di sản, công nghiệp văn hóa và du lịch.
Ông cũng đề xuất việc tập trung phát triển các ngành, nhóm nghiên cứu mũi nhọn như văn hóa số, truyền thông thị giác, công nghiệp văn hóa, kinh tế sáng tạo; đồng thời chuyển mạnh từ tư duy “quản lý” sang “quản trị”, đáp ứng yêu cầu phát triển mới.
Cùng với đó, cần tăng cường liên kết với TP.HCM, chủ động nghiên cứu, dự báo nhu cầu nhân lực văn hóa, qua đó góp phần xây dựng đội ngũ chuyên nghiệp phục vụ phát triển công nghiệp văn hóa của Thành phố và cả nước.
PGS.TS Lâm Nhân – Hiệu trưởng Nhà trường cho biết, trong dòng chảy phát triển của giáo dục đại học Việt Nam sau ngày đất nước thống nhất, Trường Đại học Văn hóa TP.HCM là một trong những cơ sở đào tạo chuyên ngành Văn hóa ra đời sớm ở khu vực phía Nam, gắn bó chặt chẽ với yêu cầu xây dựng đời sống văn hóa mới và đào tạo nguồn nhân lực văn hóa cho các địa phương.
Theo ông Lâm Nhân, đào tạo luôn là sứ mệnh trung tâm, với hệ thống ngành nghề ngày càng đa dạng, từ các ngành truyền thống đến những lĩnh vực đáp ứng yêu cầu phát triển mới; trong đó, việc đào tạo sau đại học, đặc biệt là đào tạo tiến sĩ ngành Quản lý văn hóa đầu tiên ở khu vực phía Nam, đánh dấu bước trưởng thành về năng lực học thuật của Nhà trường.
Bên cạnh đào tạo, hoạt động nghiên cứu khoa học được đẩy mạnh theo chiều sâu, với nhiều đề tài, dự án cấp Bộ, cấp Nhà nước và hợp tác quốc tế; tiêu biểu là việc chủ trì xây dựng hồ sơ Lễ hội Vía Bà Chúa Xứ núi Sam được UNESCO ghi danh cuối năm 2024, qua đó khẳng định năng lực nghiên cứu, tư vấn và kết nối quốc tế của Nhà trường.
Một điểm nhấn xuyên suốt trong 50 năm phát triển của Trường Đại học Văn hóa TP.HCM là tinh thần gắn bó, phục vụ cộng đồng. Bên cạnh đào tạo và nghiên cứu, Nhà trường chủ động tham gia tư vấn phát triển văn hóa cho các địa phương, hỗ trợ bảo tồn di sản, đào tạo cán bộ cơ sở, chuyển giao tri thức và triển khai nhiều hoạt động phục vụ xã hội…
PGS.TS Lâm Nhân nhấn mạnh: “Hội thảo không chỉ là dịp tổng kết chặng đường 50 năm xây dựng và phát triển, mà còn là diễn đàn học thuật quan trọng nhằm nhận diện giá trị cốt lõi, xác định định hướng chiến lược và tầm nhìn phát triển Nhà trường đến năm 2035, đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục đại học, hội nhập quốc tế và phát triển công nghiệp văn hóa trong bối cảnh mới”.
Trong khuôn khổ Hội thảo, Trường Đại học Văn hóa TP.HCM thực hiện ký kết Biên bản ghi nhớ hợp tác các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp, gồm: Trung đoàn Tên lửa 263, Bảo tàng – Thư viện Bà Rịa-Vũng Tàu (cũ – cơ sở Côn Đảo), Hội Mỹ thuật TP.HCM, Công ty CP Truyền thông Sao Thế Giới, Trung tâm Ngoại ngữ Hoa ngữ Tân Tạo Phát.
Nguồn: baovanhoa.vn
