Thực hiện “Chiến dịch 500 ngày đêm” theo kế hoạch của Ban Chỉ đạo 515 thành phố Hà Nội, ngày 22.9, Ban Chỉ huy Quân sự xã Đông Anh đã phối hợp cùng cán bộ, chiến sĩ Trung đoàn 260 (Sư đoàn 361, Quân chủng Phòng không – Không quân) khẩn trương triển khai công tác khai quật, lấy mẫu hài cốt liệt sĩ chưa xác định danh tính tại 5 nghĩa trang trên địa bàn.
Hoạt động nhằm phục vụ giám định ADN, xác định danh tính và đối chiếu thông tin thân nhân, góp phần trả lại tên cho các anh hùng liệt sĩ.
Theo đó, các chiến sĩ Trung đoàn 260 đảm nhiệm khai quật, thu thập mẫu hài cốt của 36 phần mộ chưa rõ thông tin phân bố rải rác tại 5 nghĩa trang liệt sĩ trên địa bàn xã Đông Anh (Hà Nội), trong đó có các nghĩa trang Cổ Loa, Dục Tú và Mai Lâm.
Quá trình thi công gặp nhiều khó khăn do địa hình, thời tiết nắng nóng và độ sâu phần mộ. Thượng tá Nguyễn Trung Hiếu, Chỉ huy trưởng Ban Chỉ huy Quân sự xã Đông Anh (Bộ Tư lệnh Thủ đô Hà Nội) cho biết, các phần mộ để tiến hành lấy mẫu ADN tại xã Đông Anh phân bố không tập trung.
Việc các nghĩa trang trước đây chủ yếu xây dựng trên đất ruộng và trải qua nhiều lần tôn tạo làm cho các phần mộ nằm sâu dưới mặt đất từ 1,6m đến gần 2m, thậm chí có nơi sâu khoảng 3m.
Đơn cử như tại Nghĩa trang xã Dục Tú, lực lượng thi công phải đục qua 3 lớp mộ mới tiếp cận được tiểu cốt.
Hay tại khu vực Nghĩa trang xã Mai Lâm cũ, các chiến sĩ phải đào sâu khoảng 3m qua 3 lớp đất mới bắt đầu thấy mặt trên của tiểu cốt để áp dụng biện pháp đưa hài cốt lên.
Dù đối mặt điều kiện phức tạp, lực lượng dân quân tự vệ cùng cán bộ, chiến sĩ Trung đoàn 260 vẫn bám hiện trường, phối hợp chặt chẽ trong từng khâu đào mở, vận chuyển đất đá.
Khu vực khai quật được che chắn, đặt biển báo và chuẩn bị đầy đủ vật tư, dụng cụ, bảo đảm sự trang nghiêm và an toàn cho cán bộ, chiến sĩ thực hiện nhiệm vụ.
Cán bộ, chiến sĩ thận trọng từng thao tác từ xác định vị trí, mở phần mộ, tìm kiếm tiểu cốt đến thu thập, niêm phong và bảo quản mẫu trước khi chuyển tới cơ quan chuyên môn giám định.
Trung tá Nguyễn Văn Phương, Phó Chủ nhiệm Chính trị Trung đoàn 260 chia sẻ, lực lượng tham gia chiến dịch là những cán bộ, chiến sĩ có phẩm chất đạo đức tốt, có sức khỏe và tinh thần trách nhiệm cao.
Dù Trung đoàn đảm nhiệm nhiệm vụ chính là quản lý, bảo vệ vùng trời và sẵn sàng chiến đấu, đơn vị đã làm tốt công tác chuẩn bị, chủ động tính toán phương án xử lý các tình huống phát sinh từ đầu tháng 8 đến nay.
Đơn vị vừa duy trì nghiêm chế độ canh trực sẵn sàng chiến đấu, vừa phối hợp hiệu quả với chính quyền địa phương, phát huy vai trò “đội quân công tác” của Quân đội nhân dân Việt Nam.
Đối với các chiến sĩ trẻ lần đầu thực hiện nhiệm vụ đặc biệt này, việc tham gia lấy mẫu hài cốt không chỉ là chấp hành mệnh lệnh cấp trên mà còn là trải nghiệm thiêng liêng, thể hiện lòng biết ơn sâu sắc và đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” của thế hệ hôm nay trước sự hy sinh của các anh hùng liệt sĩ.
