Sự thực về Lương Sơn Bạc

10/09/2020

Cuộc nổi dậy ở Lương Sơn Bạc do Tống Giang lãnh đạo chỉ là một trong hơn hai trăm cuộc khởi nghĩa nông dân nổ ra trong suốt triều Tống. Cho đến nay vẫn còn nhiều tranh luận về quy mô cuộc khởi nghĩa này.


Lương Sơn Bạc nằm ở phía Nam huyện Thọ Trương, Vận Châu, tỉnh Sơn Đông. Trước vốn là một hồ nhỏ, sau do sông Hoàng Hà nhiều lần bị vỡ đê khiến nơi này trở thành một biển hồ rộng đến mấy trăm dặm.

Sào huyệt của nhiều cuộc nổi dậy

Lương Sơn Bạc có đường thủy tiện lợi, cá tôm vô số, lau lách um tùm, bên trong lại có nhiều “ốc đảo” nên trở thành nơi cư ngụ lý tưởng của dân đánh cá, cắt cỏ và cả tội phạm, trộm cướp. Cạnh hồ lại có núi Lương Sơn, tuy ngọn chủ phong chỉ cao 197 m nhưng hình thế hiểm trở. Vì có thế địa lợi “khả thủ khả công” nên đây là căn cứ địa của nhiều cuộc nổi dậy phản kháng triều Tống cả trước và sau khởi nghĩa của Tống Giang.

“Tống sử – Bồ Tông Mạnh truyện” chép rằng “Vận Châu có Lương Sơn Bạc, trộm cướp nhiều”. Bồ Tông Mạnh trấn áp tàn khốc những cuộc nổi dậy nơi đây, giết rất nhiều người. Về sau này khi Tống Giang quy hàng triều đình, Lương Sơn Bạc vẫn là nơi nông dân tụ nghĩa.

Hảo hán Lương Sơn Bạc qua tranh vẽ truyền thần

Sử chép, năm 1124, Sái Cư Hậu làm tri châu Vận Châu đã dụ giết hơn 500 quân khởi nghĩa. Lại có ngư dân Trương Vinh nổi dậy, lập đạo thủy quân mấy trăm chiến thuyền. Đến khi quân Kim lật đổ nhà Tống thì Lương Sơn Bạc cũng là cứ điểm phản kích. Vì thế, nói “anh hùng hảo hán Lương Sơn Bạc” không chỉ gói gọn trong nhóm Tống Giang hoặc giả nói “108 anh hùng ” mà bao quát cả những người từng nổi dậy ở Lương Sơn.

“Dây dẫn hỏa” của cuộc nổi dậy do Tống Giang lãnh đạo bắt nguồn từ chính sách “quát công điền” để tăng ngân khố thời Tống Huy Tông. Theo đó, Lương Sơn Bạc thuộc sở hữu của triều đình, tất cả dân chúng sinh sống nơi đây phải đóng thuế rất nặng, họ không thể sống nổi nên tụ chúng phản kháng.

Trong chính sử triều Tống chỉ chép rải rác về cuộc khởi nghĩa này và gọi là “nhóm 36 người của bọn Tống Giang”, ngoài ra không có chi tiết cụ thể về diễn biến khởi nghĩa. Ngoài cái tên “Tống Giang” ra, không có chép tên tuổi hay nhân thân của “36 thiên cương, 72 địa sát” nào cả.

Sau đến đời Nam Tống mới có sách “Tuyên Hòa di sự” kể ra tên tuổi của 36 người cùng những chuyện về Tống Giang, Tiều Cái, Võ Tòng… theo lối truyền kỳ, làm nền tảng cho Thi Nại Am sau này viết “Thủy Hử truyện”.

Quân lực hùng mạnh

Theo chính sử, “Hoàng Tống thập triều cương yếu” chép: Vào tháng 12 năm Tuyên Hòa nguyên niên (1119), Tống Huy Tông hạ chiếu cho quan Đề điểm ở hai lộ Kinh Đông, Kinh Tây đem quân đi bắt “Kinh Đông tặc” Tống Giang, không lâu sau lại ra lệnh “chiêu dụ”. Điều này cho thấy quân khởi nghĩa của Tống Giang đã làm kinh động triều đình.

Đến năm sau, tri châu Hào Châu là Hầu Mông dâng thư nói “36 người của bọn Tống Giang hoành hành vùng Tề, Ngụy, quan quân mấy vạn không dám nghinh chiến. Chi bằng xá cho Giang, khiến hắn đi thảo phạt Phương Lạp để chuộc tội hoặc là đi bình loạn phía Đông Nam”. Vua đồng ý, cho Hầu Mông làm tri phủ Đông Bình để chiêu hàng Tống Giang nhưng Hầu Mông chưa đi thì bệnh chết. Quân khởi nghĩa tiếp tục tấn công các châu Đan, Bộc, Tề, Thanh.

Tháng 12, triều đình sai tri châu Thanh Châu là Tăng Hiếu Uẩn kéo quân trấn áp nhưng quân khởi nghĩa tiếp tục đánh xuống phía Nam đến Cân Châu, kịch chiến với quân Tống do Tưởng Viên thống lĩnh. Đầu năm 1121, quân Tống Giang từ Kinh Đông vượt biển, tấn công Thuật Dương, chiến đấu với quân Tống của Vương Sư Tâm. Sử gọi quân Tống Giang lúc này là “giặc cướp Hoài Nam”.

Đến tháng 2, quân khởi nghĩa tấn công Hoài Dương, tiến về vùng Hải Châu, Sở Châu. Đến lúc này quân Tống Giang đã “chuyển đánh cướp cả 10 quận, quan quân không dám ngăn đường tiến, lên tiếng rằng sẽ đến Hải Châu”.

“Tống sử – Trương Thúc Dạ truyện” có chép đến 7 đoạn về danh tướng này, trong đó đoạn thứ 4 viết về việc đánh bại quân Tống Giang như thế nào. Theo đó, khi Trương Thúc Dạ nhậm mệnh đến Hải Châu thì quân Tống Giang đang chuẩn bị công thành.

Tống Giang quyết định đánh thành theo hướng trên biển nên cho quân chiếm lấy hơn 10 chiếc thuyền lớn để chở quân lương. Nhưng kế của Tống Giang đã bị gián điệp của Thúc Dạ dò biết. Thúc Dạ lập tức chiêu mộ hơn 1.000 quân cảm tử mai phục ở gần thành, sau đó cho quân tiểu tốt đi thuyền nhỏ đến khiêu chiến còn tinh binh thì bố trí trận địa ven bờ biển.

Khi hai bên giao chiến, phục binh của Trương Thúc Dạ lao ra dùng hỏa công đốt thuyền quân Tống Giang. Hai bên giao chiến kịch liệt, cuối cùng đội thuyền của Tống Giang bị đốt cháy hết. Đường lui cũng đã tuyệt, phó tướng bị bắt, quân lính tan vỡ nên chấp nhận chịu hàng.

Chiêu an hay bị giết?

Hầu hết các sử tịch triều Tống như “Hoàng Tống thập triều cương yếu”, “Tục Tư trị thong giám trường thiên”, “Tam triều bắc minh hội biên”… đều chép việc Tống Giang chấp nhận chiêu an, sau đó đem quân đi trấn áp khởi nghĩa của Phương Lạp.

Nhưng tại vùng Hải Châu, nơi Tống Giang bại trận, người dân vẫn lưu truyền việc Tống Giang và các nghĩa sĩ đều bị Trương Thúc Dạ giết chết, chôn dưới núi Bạch Hổ. Núi này hiện ở phía Tây Nam cổ thành Hải Châu, cảng Liên Vân, tỉnh Giang Tô. Núi chỉ cao 62,8 m, được người dân gọi là “Hảo hán doanh” (mộ hảo hán) và lưu truyền bài thơ: “Bạch bích Hổ sơn âm, Phần điệp thảo mộc thanh. Vấn thị thùy gia mộ, Lương Sơn hảo hán doanh” (Núi Bạch Hổ vách trắng âm u; mộ phần chồng lên nhau, cây cỏ xanh tốt. Hỏi rằng đó là phần mộ của ai? Rằng là mồ chung của hảo hán Lương Sơn).

Năm 1939 khai quật được tấm mộ chí minh của Võ Công đại phu Chiết Khả Tồn thì lại chép rằng Khả Tồn chiến thắng Phương Lạp rồi mới đi trấn áp Tống Giang, coi đây là một võ công lừng lẫy của mình. Vì thế, một số ý kiến cho rằng Tống Giang chấp nhận quy hàng nhưng sau đó lại dấy binh phản Tống một lần nữa. Đến năm Tuyên Hòa thứ 4 (1122) thì bị Chiết Khả Tồn trấn áp và giết chết.

 

Theo Người lao động

Video hay

Cùng chuyên mục

Những giống gà lạ bà đẹp nhất thế giới

Những giống gà lạ bà đẹp nhất thế giới

Sau gần 400 năm, cây táo của Newton vẫn đơm hoa kết trái

Sau gần 400 năm, cây táo của Newton vẫn đơm hoa kết trái

Người Việt Nam mặc đồ Việt Nam, sao còn tranh cãi?

Người Việt Nam mặc đồ Việt Nam, sao còn tranh cãi?

WHO đàm phán với Trung Quốc về vắc xin ngừa COVID-19

WHO đàm phán với Trung Quốc về vắc xin ngừa COVID-19

Bí ẩn những chiếc gương đồng hàng ngàn năm tuổi của Trung Quốc

Bí ẩn những chiếc gương đồng hàng ngàn năm tuổi của Trung Quốc

Ngôi trường đặc biệt của người nghèo

Ngôi trường đặc biệt của người nghèo

Người giữ ‘ngôi đền thiêng’ đã về ‘đỉnh Phù Vân’

Người giữ ‘ngôi đền thiêng’ đã về ‘đỉnh Phù Vân’

Công an, quân đội là thanh kiếm, lá chắn an ninh quốc gia

Công an, quân đội là thanh kiếm, lá chắn an ninh quốc gia

Nghệ sĩ Thanh Thanh Hiền: Xinh đẹp, đa tài… đa đoan!

Nghệ sĩ Thanh Thanh Hiền: Xinh đẹp, đa tài… đa đoan!

Mùa lòn bon xứ núi

Mùa lòn bon xứ núi

Phi tần nhà Nguyễn được nhận lương bổng thế nào?

Phi tần nhà Nguyễn được nhận lương bổng thế nào?

Tết Trung thu sớm với thiếu nhi Mèo Vạc

Tết Trung thu sớm với thiếu nhi Mèo Vạc

NSND Kim Cương nặng tình với đời, với người

NSND Kim Cương nặng tình với đời, với người

Lan tỏa âm nhạc dân tộc

Lan tỏa âm nhạc dân tộc

Khán giả Hà Nội sẽ được xem miễn phí 14 vở diễn tham gia Liên hoan Sân khấu Thủ đô lần thứ IV

Khán giả Hà Nội sẽ được xem miễn phí 14 vở diễn tham gia Liên hoan Sân khấu Thủ đô lần thứ IV

Bắc Giang có thêm hai phó chủ tịch tỉnh

Bắc Giang có thêm hai phó chủ tịch tỉnh

Đến thăm ‘vương quốc đàn ông’ – nơi phụ nữ không được phép bén mảng

Đến thăm ‘vương quốc đàn ông’ – nơi phụ nữ không được phép bén mảng

Hé lộ về ‘quy tắc Messi’ buộc các cầu thủ Barca phải tuân theo

Hé lộ về ‘quy tắc Messi’ buộc các cầu thủ Barca phải tuân theo

Khám phá 7 nơi ‘tận cùng trái đất’, khoa học chưa tiếp cận được

Khám phá 7 nơi ‘tận cùng trái đất’, khoa học chưa tiếp cận được

Bí ẩn về những nấm mộ hoang giữa lòng Hà Nội

Bí ẩn về những nấm mộ hoang giữa lòng Hà Nội

Những tác dụng tuyệt vời của lá vối

Những tác dụng tuyệt vời của lá vối

‘Độc lạ’ bộ sưu tập tranh Tây Du Ký người Việt vẽ 3 thế kỷ trước

‘Độc lạ’ bộ sưu tập tranh Tây Du Ký người Việt vẽ 3 thế kỷ trước

Ảnh về Việt Nam nửa đầu thế kỷ 20 qua sách ‘Ký ức Đông Dương’

Ảnh về Việt Nam nửa đầu thế kỷ 20 qua sách ‘Ký ức Đông Dương’

‘Đà Lạt thứ hai của Việt Nam’ – cao nguyên Vân Hòa

‘Đà Lạt thứ hai của Việt Nam’ – cao nguyên Vân Hòa

VinFast chính thức mua lại trung tâm thử nghiệm ô tô của GM tại Úc – Bàn đạp đưa hãng xe Việt ra thế giới

VinFast chính thức mua lại trung tâm thử nghiệm ô tô của GM tại Úc – Bàn đạp đưa hãng xe Việt ra thế giới

Sự thật về cuộc sống hoa lệ sau cánh cửa các vương phủ nhà Thanh

Sự thật về cuộc sống hoa lệ sau cánh cửa các vương phủ nhà Thanh

Bất ngờ về đội quân hùng mạnh của Đế chế La Mã

Bất ngờ về đội quân hùng mạnh của Đế chế La Mã

Deco: ‘Ronaldo là quái vật’

Deco: ‘Ronaldo là quái vật’

Những chiếc khẩu trang siêu độc trên thảm đỏ Liên hoan phim Venice

Những chiếc khẩu trang siêu độc trên thảm đỏ Liên hoan phim Venice

Những bí mật chưa từng biết về loài Hổ

Những bí mật chưa từng biết về loài Hổ