Lời nhắc nhở từ quá khứ cho ông Trump

26/04/2018

Các nỗ lực trước đây thường chỉ nửa vời, đem những “lại quả” kinh tế ngắn hạn ra đổi lấy việc đóng băng tạm thời chương trình hạt nhân Triều Tiên

Cuộc họp thượng đỉnh với nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un càng đến gần, vấn đề này càng quan trọng hơn bao giờ hết: Khi ngồi vào bàn đàm phán, Tổng thống Mỹ Donald Trump không chỉ cần một chính sách toàn diện mà còn phải tránh lặp lại sai lầm của các chính phủ tiền nhiệm được liệt kê dưới đây.

1. Thiếu quyết tâm sắt đá

Chiến thuật “kiên nhẫn chiến lược” của cựu Tổng thống Barack Obama không đem lại hiệu quả gì nhiều bởi chương trình hạt nhân Triều Tiên vừa tăng tốc vừa đạt được bước tiến lịch sử trong thời gian ông ở Nhà Trắng. Kết quả cũng tương tự dù cách tiếp cận trước đó của chính quyền ông George W. Bush diều hâu hơn nhiều.

Thành công gần đây của Tổng thống Trump chứng tỏ cần phải làm nhiều hơn là kiên nhẫn để ép được Triều Tiên cân nhắc một thỏa thuận lâu dài. Không chỉ liên tục duy trì quan điểm không khoan nhượng, ông Trump còn tập hợp quanh mình một đội ngũ cứng rắn hơn bao giờ hết trong lịch sử Mỹ hiện đại. Nhưng sự kiên quyết vẫn chưa đủ để khiến Triều Tiên phi hạt nhân hóa. Tổng thống Mỹ cần tiếp tục áp dụng chiến lược gây sức ép tối đa (thể hiện qua các cuộc tập trận, phong tỏa đường biển…) cộng với những đòn tấn công kinh tế khắc nghiệt (được Trung Quốc hưởng ứng).

2. Dùng sai cách đàm phán

Điều này được chứng tỏ bằng thất bại của “Thỏa thuận khung” dưới thời cựu Tổng thống Bill Clinton vào năm 1994. Chỉ bằng biện pháp “quyến rũ” thì không đủ để bảo đảm Triều Tiên hủy bỏ tận gốc chương trình hạt nhân. Cũng như vậy, một chính sách gồm toàn đe dọa chắc chắn sẽ thất bại, bởi nó khiến Triều Tiên nghĩ rằng hoàn toàn không có cơ hội sống sót nếu thiếu vũ khí hạt nhân. Ông Trump phải đưa ra được một chính sách tính toán kỹ càng cả mặt lợi và hại của việc phi hạt nhân hóa từ góc nhìn của Triều Tiên.

Chương trình hạt nhân là yếu tố sống còn của chính quyền Bình Nhưỡng nên nếu muốn ông Kim Jong-un từ bỏ, phải ép được Triều Tiên vào chân tường và đồng thời mở ra cơ hội sinh tồn cao hơn. Đó là lý do chính sách cổ điển “cây gậy và củ cà rốt” sẽ phát huy tác dụng, tức vừa siết chặt trừng phạt kinh tế vừa hứa hẹn viễn cảnh hiện đại hóa kinh tế và tăng trưởng bền vững. Đặc biệt là chính sách này phải được ủng hộ và thực thi bởi tất cả các bên liên quan.

Người dân theo dõi thông tin về hai cuộc họp thượng đỉnh liên Triều và Mỹ – Triều tại một nhà ga ở thủ đô Seoul – Hàn Quốc Ảnh: AP.

3. Thiếu sự đồng lòng, nhất trí

Theo phân tích của ông Scott Snyder, Giám đốc về chính sách Mỹ – Triều của Hội đồng Quan hệ đối ngoại (Mỹ), các chính quyền Washington trước đây thất bại vì họ đặt an ninh của Mỹ lên cao hơn nhu cầu chung, từ đó áp dụng các chính sách chỉ có lợi cho mình mà không tính đến các nước liên quan.

Hệ quả là thiếu đi sự ủng hộ lẫn nhau. Nhiệm vụ thuyết phục Triều Tiên từ bỏ kho hạt nhân không thể thành công chỉ với nỗ lực của một quốc gia, thay vào đó là cần tất cả 4 bên còn lại của đàm phán 6 bên (Trung Quốc, Nga, Hàn Quốc, Nhật Bản – trừ Triều Tiên) cùng huy động sức mạnh kinh tế và an ninh để phát triển một gói giải pháp nhằm ép Bình Nhưỡng chấp nhận thỏa thuận.

Với sự ủng hộ chung nói trên (nhất là từ Nga và Trung Quốc), Triều Tiên sẽ không thể chối từ. Nhưng để thuyết phục được các bên còn lại về chung “chiến tuyến”, ông Trump cần bảo đảm về một tương lai hòa bình và thịnh vượng kinh tế, chính quyền Bình Nhưỡng được yên ổn và Mỹ không lợi dụng khoảng trống để lại sau phi hạt nhân hóa.

4. Không công nhận bản chất

Vũ khí hạt nhân của Triều Tiên không chỉ đóng vai trò răn đe trước các mối đe dọa quân sự mà còn là nền tảng tồn tại của chính quyền Bình Nhưỡng. Phát triển vũ khí hạt nhân là ước nguyện của cố lãnh đạo Kim Jong-il, đồng thời là triết lý cách mạng của nhà sáng lập Triều Tiên Kim Nhật Thành (Kim Il-sung, cha của ông Kim Jong-il). Do đó, chương trình này sẽ không bao giờ bị từ bỏ triệt để ngay cả khi Triều Tiên đứng trước nguy cơ bị phá hủy hoàn toàn.

Các chính quyền Mỹ trước đây không nhận ra bản chất kép này. Để chỉnh sửa sai lầm quá khứ, Tổng thống Trump phải đưa ra một thỏa thuận, trong đó bảo đảm vị thế của Bình Nhưỡng bằng cách chuyển đổi Triều Tiên sang nền kinh tế thị trường, bảo đảm tăng trưởng ít nhất 10% và nhận được khoản tiền hỗ trợ phát triển từ Hàn Quốc (không dưới 30 tỉ USD/năm trong thời hạn tối thiểu là 10 năm).

5. Các chính sách rời rạc

Dù là bằng hứa hẹn hay đe dọa, Washington trước đây đều không xử lý vấn đề Triều Tiên bằng một chính sách liền mạch và gắn kết chặt chẽ các bên liên quan. Các nỗ lực trong quá khứ thường chỉ nửa vời, tức mới đem những “lại quả” kinh tế ngắn hạn ra để đổi lấy việc đóng băng tạm thời chương trình hạt nhân.

Trong trường hợp đạt được thỏa thuận lần này, các nước liên quan phải thúc đẩy quá trình chuyển đổi kinh tế ở Triều Tiên, từ đó biến nước này từ tình trạng bị cô lập thành một thành viên được tôn trọng của cộng đồng quốc tế.

Nếu ông Trump đem đến cho ông Kim và các nước liên quan một kế hoạch chi tiết có thể khắc phục 5 sai lầm trên và cung cấp những giải pháp xác thực, chắc chắn ông sẽ làm nên lịch sử khi trở thành tổng thống Mỹ đầu tiên chịu trách nhiệm dẫn dắt tiến trình phi hạt nhân hóa Triều Tiên một cách hòa bình.

Hải Ngọc (lược dịch từ Tạp chí National Interest)

Video hay

Cùng chuyên mục

Bậc quân tử lấy thiện đãi người, bị hiểu lầm không biện giải

Bậc quân tử lấy thiện đãi người, bị hiểu lầm không biện giải

Một Đà Nẵng rất khác trong những ngày tâm dịch

Một Đà Nẵng rất khác trong những ngày tâm dịch

Bill Gates lại cảnh báo thế giới: Covid-19 thật khủng khiếp, nhưng điều tiếp theo này mới là thứ đáng sợ hơn

Bill Gates lại cảnh báo thế giới: Covid-19 thật khủng khiếp, nhưng điều tiếp theo này mới là thứ đáng sợ hơn

Cuối đời bị cầm tù, tại sao Napoleon vẫn được coi là đại đế?

Cuối đời bị cầm tù, tại sao Napoleon vẫn được coi là đại đế?

Thủ tướng: Đảm bảo Kỳ thi tốt nghiệp THPT an toàn, yên lòng người dân

Thủ tướng: Đảm bảo Kỳ thi tốt nghiệp THPT an toàn, yên lòng người dân

Thần đồng tiên tri Ấn Độ tiết lộ: Tháng 12 đại nạn đang chờ nhân loại

Thần đồng tiên tri Ấn Độ tiết lộ: Tháng 12 đại nạn đang chờ nhân loại

‘Chúng tôi vẫn vững vàng trong tâm dịch!’

‘Chúng tôi vẫn vững vàng trong tâm dịch!’

Thủ tướng: Tình hình dịch bệnh Covid-19 diễn biến nhanh và phức tạpTheo Thủ tướng, cần nâng cao tinh thần cảnh giác, nêu cao trách nhiệm trước nhân dân, không được để vỡ trận, không được chủ quan.

Thủ tướng: Tình hình dịch bệnh Covid-19 diễn biến nhanh và phức tạpTheo Thủ tướng, cần nâng cao tinh thần cảnh giác, nêu cao trách nhiệm trước nhân dân, không được để vỡ trận, không được chủ quan.

Phát hiện mới về chủng virus corona gây bệnh Covid-19

Phát hiện mới về chủng virus corona gây bệnh Covid-19

Điều gì đang xảy ra với nước Mỹ?

Điều gì đang xảy ra với nước Mỹ?

Vì sao TP Hà Giang mưa lũ, ngập lụt nặng nề?

Vì sao TP Hà Giang mưa lũ, ngập lụt nặng nề?

Những phát minh khó hiểu của người xưa

Những phát minh khó hiểu của người xưa

Chủng virus cúm heo mới nguy hiểm đến đâu?

Chủng virus cúm heo mới nguy hiểm đến đâu?

Quốc tế sốc khi Trung Quốc đòi chủ quyền khu bảo tồn của… Bhutan

Quốc tế sốc khi Trung Quốc đòi chủ quyền khu bảo tồn của… Bhutan

Bất ngờ với những công dụng từ bã cà phê

Bất ngờ với những công dụng từ bã cà phê

Bộ Công Thương cảnh báo khẩn về xuất khẩu nông sản sang Trung Quốc

Bộ Công Thương cảnh báo khẩn về xuất khẩu nông sản sang Trung Quốc

Tam quốc diễn nghĩa: Ai là sư phụ của Triệu Vân?

Tam quốc diễn nghĩa: Ai là sư phụ của Triệu Vân?

COVID-19: Thế giới vào giai đoạn ‘nguy hiểm’, Việt Nam nguy cơ bùng phát trở lại rất cao

COVID-19: Thế giới vào giai đoạn ‘nguy hiểm’, Việt Nam nguy cơ bùng phát trở lại rất cao

Báo chí là lực lượng tiên phong đặc biệt xuất sắc trong cuộc chiến chống Covid-19

Báo chí là lực lượng tiên phong đặc biệt xuất sắc trong cuộc chiến chống Covid-19

Nam sinh lớp 6 nhặt rác trước miệng cống để chống ngập

Nam sinh lớp 6 nhặt rác trước miệng cống để chống ngập

Những bài thuốc phòng say nắng cực hiệu quả cho ngày hè

Những bài thuốc phòng say nắng cực hiệu quả cho ngày hè

Bài học nào khi Bắc Kinh tái bùng phát Covid-19

Bài học nào khi Bắc Kinh tái bùng phát Covid-19

Hoạt động du lịch đang sôi động trở lại

Hoạt động du lịch đang sôi động trở lại

Truyện ngắn: Bóng chiều chập choạng…

Truyện ngắn: Bóng chiều chập choạng…

Bên trong ‘khu tự trị’ giữa lòng nước Mỹ

Bên trong ‘khu tự trị’ giữa lòng nước Mỹ

Phía sau sự hồi phục kỳ diệu

Phía sau sự hồi phục kỳ diệu

Sẵn sàng đón khách quốc tế trở lại khi tình hình cho phép

Sẵn sàng đón khách quốc tế trở lại khi tình hình cho phép

Quỷ hồn hỏi: ‘Vì sao người xấu vẫn sống tốt?’, Diêm Vương trả lời…

Quỷ hồn hỏi: ‘Vì sao người xấu vẫn sống tốt?’, Diêm Vương trả lời…

Di tích lịch sử đền Giếng Đá – nét đẹp tín ngưỡng thờ Mẫu

Di tích lịch sử đền Giếng Đá – nét đẹp tín ngưỡng thờ Mẫu

10 điểm sáng nổi trội của Bắc Giang và những việc cần làm

10 điểm sáng nổi trội của Bắc Giang và những việc cần làm