‘Hãy chấp nhận sông Tô Lịch đã chết’

08/07/2019

Các chuyên gia cho rằng cần chấp nhận sự thật Tô Lịch giờ không trở lại con sông tự nhiên được nữa. Đã đến lúc tìm giải pháp phù hợp cho con sông nghìn năm tuổi này.



GS.TS Vũ Trọng Hồng (nguyên Thứ trưởng Bộ Thủy lợi) cho rằng việc “hồi sinh” hay khơi thông dòng chảy, đưa con sông về trạng thái tự nhiên như trước là điều không thể.

Theo ông, Tô Lịch hiện giờ khó có thể coi là một con sông đúng nghĩa do đường dẫn nước quan trọng nhất của con sông đã bị chặn, lấp đi từ lâu. Bên cạnh đó, TP Hà Nội tận dụng, biến Tô Lịch thành cống chứa hàng trăm nghìn m3 nước thải chưa qua xử lý khiến con sông tiếp tục “chết” bất chấp mọi giải pháp, công nghệ làm sạch.

Chấp nhận sự thật Tô Lịch “đã chết”

Nguyên thứ trưởng Bộ Thủy lợi cho rằng việc sông Tô Lịch “chết” đơn thuần bởi các điều kiện tự nhiên, địa chất thay đổi sau hàng trăm năm. Con người có trách nhiệm trong việc này nhưng không có nghĩa sông chết do bàn tay con người.

“Mặc dù khó chấp nhận, nhưng ta cần phải nhìn nhận sự thật Tô Lịch không bao giờ có thể quay trở lại là con sông tự nhiên như trước. Việc con sông chết đơn thuần bởi các điều kiện khách quan, tự nhiên bất lợi. Cũng chính vì vậy nên tác động của con người để làm sống lại con sông rất khó khăn”, GS Trọng Hồng phân tích.

Về nguyên nhân của tình trạng này, ông đưa ra 2 lý do chính:

Thứ nhất, việc cửa đường dẫn nước từ sông Hồng vào Tô Lịch đã bị ngắt và lấp từ nhiều năm trước khiến cho việc đào lại dòng chảy cho con sông là điều không tưởng. Việc này sẽ tốn nguồn kinh phí khổng lồ, kéo theo nhiều hệ lụy về môi trường, xã hội.

Thứ hai, sông Hồng từ nhiều năm nay thường xuyên rơi vào tình trạng cạn kiệt, nhất là vào mùa khô. Việc mở đường dẫn từ sông Hồng vào Tô Lịch đã khó, mà không chắc đủ nước để cấp dòng chảy cho Tô Lịch.
Chung nhận định, GS. TSKH Phạm Hoàng Hải, Phó chủ tịch, Tổng thư ký Hội Địa lý Việt Nam, cho rằng sông Hồng bản thân cũng không đủ nước để cấp cho chính nó, nên việc cấp nước cho Tô Lịch là điều không khả thi.

“Từ nhiều năm nay, mực nước sông Hồng luôn ở mức thấp, thậm chí còn không đủ để phục vụ nông nghiệp. Thời gian trước, một số chuyên gia đề xuất dùng máy bơm để bơm nước từ sông Hồng vào nhưng làm thế vừa tốn kém, vừa không bền vững. Bơm đến bao giờ mới đầy được Tô Lịch?”, GS Hoàng Hải băn khoăn.

Bối rối với các hướng đi

Theo Nguyên thứ trưởng Bộ Thủy lợi, đã đến lúc cần chấp nhận sự thật Tô Lịch không thể trở lại thành con sông trong xanh, nước chảy cuồn cuộn như xưa nữa. Hà Nội nên chuyển hướng sang giải quyết Tô Lịch với đối tượng là một mương nước thải.

“Nếu con sông có dòng chảy thì rất dễ, tách nước thải là sông sẽ tự được làm sạch. Nhưng giờ đây, chúng ta phải đối mặt với bài toán sông chết mà nước thải cứ liên tục đổ vào như thế thì khác gì cái cống? Làm gì có con sông nào như thế?”, GS Trọng Hồng nói.

PGS.TS Đào Trọng Tứ, Giám đốc Trung tâm Phát triển bền vững tài nguyên nước và thích nghi biến đổi khí hậu (Mạng lưới sông ngòi Việt Nam), lại cho rằng Tô Lịch có là sông hay không chỉ là vấn đề quan niệm.

“Tùy theo quan niệm của từng người, tôi cho rằng Tô Lịch vẫn là một con sông, tất nhiên không phải sông tự nhiên. Nguồn nước cấp từ sông Hồng bị mất, nhưng sông Tô vẫn có nguồn nước mưa”, ông nêu quan điểm.

Ông Tứ cho rằng nước thải sinh hoạt cũng được coi là một nguồn cấp nước quan trọng đối với các con sông trong đô thị, nhưng chỉ với điều kiện nước thải này phải qua xử lý, đạt tiêu chuẩn, cá có thể sống được. Theo ông, việc này không hề hiếm ở các quốc gia trên thế giới như Nhật Bản, Hàn Quốc…

“Các nước vẫn có các con sông nhân tạo, nước trong và có cá bơi giữa lòng đô thị. Vì vậy nước thải cùng là một nguồn tài nguyên. Nhưng Hà Nội lại đang thải thẳng nước không qua xử lý xuống như vậy thì chỉ là nguồn ô nhiễm chứ không thể là nguồn nước được”, ông Tứ cho biết.

Bài toán tách nước thải

Hiện nay, thành phố Hà Nội đang tích cực trong giải quyết vấn đề sông Tô Lịch nhưng mới chỉ tập trung vào phần ngọn. Cội rễ của vấn đề là nước thải thì vẫn bất lực, bó tay.

“Mọi giải pháp, đặt máy xử lý nước thải, hay rải chế phẩm làm sạch đều chỉ là tình thế. Hàng chục triệu m3 nước thải mỗi năm như thế chả có máy gì làm sạch nổi, nếu làm sạch thì sẽ tốn bao nhiêu tiền cho đủ?”, GS Hoàng Hải bày tỏ lo ngại.

Theo ước tính của Sở Tài nguyên Môi trường TP Hà Nội, mỗi ngày có khoảng 150.000 m3 nước thải chưa qua xử lý chảy vào sông. Như vậy, mỗi năm sẽ có khoảng 54 triệu m3, lượng nước thải này khiên con sông liên tục đen kịt, dày đặc toàn bùn, bốc mùi hôi thối.

Hà Nội đang triển khai xây dựng Nhà máy xử lý nước thải Yên Xá với công suất 270.000 m3/ngày, đêm.Tổng mức đầu tư được duyệt là gần 16.300 tỷ đồng do Cơ quan hợp tác quốc tế Nhật Bản (JICA) tài trợ. Khởi công từ 2016, nhưng dự án vẫn đang rất ì ạch, mới chỉ triển khai được một số hạng mục cơ bản, phục vụ thi công.
Bên cạnh đó, Hà Nội đang cho thí điểm công nghệ làm sạch Nano-Bioreactor do đoàn chuyên gia Nhật và công tư JVE làm chủ đầu tư. Đạt được một số thành quả nhất định trong xử lý bùn và mùi hôi, nhưng các chuyên gia đánh giá công nghệ vẫn khó đạt hiệu quả nếu nước thải tiếp tục chảy vào sông như hiện nay.

Thành phố cũng đang cho khoanh vùng, thí điểm công nghệ làm sạch nước của Đức trên sông Tô Lịch. Chất Redoxy-3C được sử dụng cho kết quả khả quan, nhưng theo các chuyên gia nếu sử dụng sẽ phải rải liên tục, rất tốn kém, không hiệu quả.

 

Theo Zing

Video hay

Cùng chuyên mục

Phải đúng nghĩa ‘nhà thương’

Phải đúng nghĩa ‘nhà thương’

Những sự thật kỳ lạ và thú vị về mặt trăng

Những sự thật kỳ lạ và thú vị về mặt trăng

Những loài động vật kỳ lạ, khó tin nhưng có thật

Những loài động vật kỳ lạ, khó tin nhưng có thật

Tuyệt chiêu thu hút người khác ngay từ cái nhìn đầu tiên

Tuyệt chiêu thu hút người khác ngay từ cái nhìn đầu tiên

Thái giám cuối cùng tiết lộ chuyện tắm rửa của phi tần nhà Thanh: Hầu hạ khổ sở như cực hình

Thái giám cuối cùng tiết lộ chuyện tắm rửa của phi tần nhà Thanh: Hầu hạ khổ sở như cực hình

Ai đang kéo lùi nền giáo dục sau kì thi vô tiền khoáng hậu?

Ai đang kéo lùi nền giáo dục sau kì thi vô tiền khoáng hậu?

Chỉ có người tốt mới biết người khác tốt

Chỉ có người tốt mới biết người khác tốt

Những khoảnh khắc tiết lộ thế giới thú vị hơn bạn tưởng

Những khoảnh khắc tiết lộ thế giới thú vị hơn bạn tưởng

Lu có chống được ngập cho TP.HCM?

Lu có chống được ngập cho TP.HCM?

Chuyện uống rượu của các nhà vua Việt

Chuyện uống rượu của các nhà vua Việt

Lễ Gạ Ma Thú của người Hà Nhì

Lễ Gạ Ma Thú của người Hà Nhì

Những sự kiện thần bí gây rúng động thế giới

Những sự kiện thần bí gây rúng động thế giới

Lionel Messi giành Quả bóng vàng đặc biệt

Lionel Messi giành Quả bóng vàng đặc biệt

Những bài văn bị điểm không, nỗi buồn không của riêng ai

Những bài văn bị điểm không, nỗi buồn không của riêng ai

Khổng Minh qua đời, Tư Mã Ý hét lên 5 chữ khiến thiên hạ bội phục

Khổng Minh qua đời, Tư Mã Ý hét lên 5 chữ khiến thiên hạ bội phục

Khi bạn ngừng ăn thịt cơ thể sẽ thay đổi thế nào?

Khi bạn ngừng ăn thịt cơ thể sẽ thay đổi thế nào?

Hành trình kỳ diệu của mẹ con Bình An

Hành trình kỳ diệu của mẹ con Bình An

Hà Nội có 104 điểm liệt Ngữ văn, Nam Định dẫn đầu về điểm Toán

Hà Nội có 104 điểm liệt Ngữ văn, Nam Định dẫn đầu về điểm Toán

Sự thật về thanh Thượng Phương bảo kiếm: Bí ẩn sau nó là gì?

Sự thật về thanh Thượng Phương bảo kiếm: Bí ẩn sau nó là gì?

Cậu bé nghèo nổi tiếng MXH vì được bố đan cặp bằng sợi cọ

Cậu bé nghèo nổi tiếng MXH vì được bố đan cặp bằng sợi cọ

Nữ đại biểu HĐND rất buồn vì sáng kiến ‘lu chống ngập’ bị hiểu sai, chế giễu

Nữ đại biểu HĐND rất buồn vì sáng kiến ‘lu chống ngập’ bị hiểu sai, chế giễu

Kẻ có trí thông minh hơn người đều sở hữu 4 đặc điểm này

Kẻ có trí thông minh hơn người đều sở hữu 4 đặc điểm này

Những lỗi sai ngớ ngẩn trong phim ‘Tây du kí’ 1986

Những lỗi sai ngớ ngẩn trong phim ‘Tây du kí’ 1986

Tiếp vụ lừa ‘chạy sổ đỏ’ ở xã Cao Đức, Gia Bình – Bài 5: Cán bộ điều tra non yếu về nghiệp vụ hay còn nguyên nhân nào khác?

Tiếp vụ lừa ‘chạy sổ đỏ’ ở xã Cao Đức, Gia Bình – Bài 5: Cán bộ điều tra non yếu về nghiệp vụ hay còn nguyên nhân nào khác?

Cuộc chiến bảo vệ biên giới phía Bắc: Đồng đội không quên ngày ‘Giỗ trận Vị Xuyên’!

Cuộc chiến bảo vệ biên giới phía Bắc: Đồng đội không quên ngày ‘Giỗ trận Vị Xuyên’!

Nhà văn Ngô Thảo: Hà Nội ấm áp như là quê hương

Nhà văn Ngô Thảo: Hà Nội ấm áp như là quê hương

Người đàn ông ‘trở về năm 6000’ kể chuyện robot thống trị nhân loại

Người đàn ông ‘trở về năm 6000’ kể chuyện robot thống trị nhân loại

Đội hình tiêu biểu Copa America 2019: Brazil áp đảo

Đội hình tiêu biểu Copa America 2019: Brazil áp đảo

Vì sao ‘đại gia điếu cày’ Lê Thanh Thản bị khởi tố?

Vì sao ‘đại gia điếu cày’ Lê Thanh Thản bị khởi tố?

Họ đã toan tính những gì để đến nỗi bị kỷ luật?

Họ đã toan tính những gì để đến nỗi bị kỷ luật?