Khám phá cơ chế tăng cường trí não của thói quen tập thể dục

24/07/2020

Một nghiên cứu mới về hoạt động thể chất và sức khỏe não bộ – trên cả chuột và người – phát hiện tập thể dục kích thích gan tiết ra một loại prôtêin làm trẻ hóa não bộ.


Ảnh:Pexels

Đã có nhiều bằng chứng khoa học cho thấy hoạt động thể chất bảo vệ bộ não và trí óc khỏi một số vấn đề sức khỏe do lão hóa. Như các nghiên cứu trên chuột, những con chạy trên vòng quay bánh xe đã tạo ra nhiều tế bào thần kinh mới, giúp học hỏi và ghi nhớ tốt hơn so với những con ít vận động. Tương tự, những người lớn tuổi đi bộ thường xuyên được phát hiện đã gia tăng lượng mô tại các phần não liên quan đến trí nhớ. Ngay cả ở người trẻ, những người có thể trạng cân đối hơn so với bạn bè thường thực hiện tốt hơn các bài kiểm tra nhận thức.

Hầu hết các nhà nghiên cứu cho rằng tập thể dục giải phóng một loạt hóa chất trong não và những nơi khác của cơ thể, trong và sau khi tập. Các chất này tương tác và đốt cháy các phản ứng sinh hóa khác mà cuối cùng là giúp làm mới và cải thiện chức năng bộ não. Nhưng đó là chất gì, bắt nguồn từ đâu và tác động ra sao với cơ thể vẫn còn là điều bí ẩn.

Vì vậy, trong nghiên cứu mới công bố trên tạp chí Khoa học (Science), các chuyên gia tại Đại học California-San Francisco (UCSF- Mỹ) và các cộng sự quyết định soi xét trí não và máu của chuột, với suy đoán rằng tập thể dục kích hoạt những thay đổi đặc biệt trong máu và tác động tới não. Đầu tiên, họ cho cả chuột non và chuột già chạy với vòng quay bánh xe trong 6 tuần, sau đó truyền máu từ cả hai nhóm cho chuột già ít vận động. Khi tiến hành kiểm tra nhận thức, các chuyên gia phát hiện dù được truyền máu từ chuột trẻ hay già thì chúng vẫn đạt kết quả tốt hơn so với nhóm chuột đối chứng không được truyền máu, đồng thời cũng tạo ra một loạt tế bào thần kinh mới tại trung tâm bộ nhớ – tất cả lợi ích này đều bắt nguồn từ những cá thể “hiến máu”.

Tiếp tục tìm hiểu các tác dụng trên ở chuột tập thể dục, các chuyên gia sử dụng các kỹ thuật tinh vi để phân tách và tìm ra các prôtêin khác nhau trong máu chuột chạy bộ và chuột ì vận động. Họ phát hiện có một loại prôtêin ít được nghiên cứu có tên là GPLD1, sản xuất chủ yếu ở gan – cơ quan thường không tương tác nhiều với não – đã tăng đáng kể sau khi chuột tập thể dục. Ngay cả những con chuột già được truyền máu từ cá thể tập thể dục cũng giải phóng GPLD1 từ gan – lý do chúng hưởng lợi từ việc tập thể dục mà không cần nỗ lực luyện tập.

Xét nghiệm máu những người đàn ông và phụ nữ lớn tuổi thường xuyên đi bộ, các nhà khoa học cũng phát hiện mức độ GPLD1 trong máu cao hơn so với những người không vận động. Kết quả cuối cùng là tập thể dục cải thiện sức khỏe não bộ một phần bằng cách khiến gan bơm thêm lượng GPLD1 – Giáo sư Saul Villeda tại UCSF, trưởng nhóm nghiên cứu, kết luận.

Các thí nghiệm sau đó của các nhà khoa học cho thấy prôtêin GPLD1 có thể không thấm qua hàng rào máu não và tác động trực tiếp lên não. Mà thay vào đó, nó có khả năng kích thích sự thay đổi trong các mô và tế bào ở nơi khác của cơ thể. Kết quả, những mô và tế bào này tạo ra nhiều prôtêin khác tác động đến các chất dẫn truyền thần kinh, gien và tế bào trong não từ đó cải thiện chức năng nhận thức.

Nếu các thí nghiệm tiếp theo trên động vật và người chứng tỏ việc truyền chất GPLD1 có thể mang lại lợi ích của việc tập thể dục, Giáo sư Villeda hy vọng trong tương lai phương pháp này sẽ giúp ích cho những người có thể chất suy yếu hoặc bị khuyết tật, nhằm cải thiện sức khỏe thể chất lẫn trí não.

 

Theo CNA

 

Video hay

Cùng chuyên mục

Một công trình Nghiên cứu – Lý luận – Phê bình sân khấu giá trị

Một công trình Nghiên cứu – Lý luận – Phê bình sân khấu giá trị

Xe SUV ‘gán mác’ Ford do Trung Quốc sản xuất bắt đầu bán ra thị trường

Xe SUV ‘gán mác’ Ford do Trung Quốc sản xuất bắt đầu bán ra thị trường

Những điều BLACKPINK ghét nhất trên đời

Những điều BLACKPINK ghét nhất trên đời

Hệ Mặt Trời có hành tinh thứ 9 sở hữu đại dương và sự sống?

Hệ Mặt Trời có hành tinh thứ 9 sở hữu đại dương và sự sống?

Tuyên án đối với các bị cáo vụ trường Gateway

Tuyên án đối với các bị cáo vụ trường Gateway

Đà Nẵng giãn cách, người dân được phát thẻ để đi chợ theo ngày chẵn-lẻ

Đà Nẵng giãn cách, người dân được phát thẻ để đi chợ theo ngày chẵn-lẻ

Nghẹn ngào cảnh đưa tang tại tâm dịch Covid-19 ở Quảng Nam

Nghẹn ngào cảnh đưa tang tại tâm dịch Covid-19 ở Quảng Nam

Huyền thoại 53 tuổi đi vào lịch sử bóng đá thế giới

Huyền thoại 53 tuổi đi vào lịch sử bóng đá thế giới

Những hình ảnh hài hước với các bức tượng trên đường phố

Những hình ảnh hài hước với các bức tượng trên đường phố

Khám phá Ngôi làng bằng đất sét dưới chân núi Hỏa Diệm Sơn

Khám phá Ngôi làng bằng đất sét dưới chân núi Hỏa Diệm Sơn

Từ hai bông hoa, Quỷ Cốc Tử nhìn thấu vận mệnh của Bàng Quyên và Tôn Tẫn

Từ hai bông hoa, Quỷ Cốc Tử nhìn thấu vận mệnh của Bàng Quyên và Tôn Tẫn

Một Đà Nẵng rất khác trong những ngày tâm dịch

Một Đà Nẵng rất khác trong những ngày tâm dịch

Ai là người thông minh nhất?

Ai là người thông minh nhất?

Năm câu nói để duy trì cuộc hôn nhân hạnh phúc

Năm câu nói để duy trì cuộc hôn nhân hạnh phúc

Bill Gates lại cảnh báo thế giới: Covid-19 thật khủng khiếp, nhưng điều tiếp theo này mới là thứ đáng sợ hơn

Bill Gates lại cảnh báo thế giới: Covid-19 thật khủng khiếp, nhưng điều tiếp theo này mới là thứ đáng sợ hơn

Chuyện giật mình về người đàn ông du hành đến tương lai năm 2750

Chuyện giật mình về người đàn ông du hành đến tương lai năm 2750

Bài hát ‘Những đồi hoa sim’ được cấp phép sau gần nửa thế kỷ

Bài hát ‘Những đồi hoa sim’ được cấp phép sau gần nửa thế kỷ

Kiều Trường Lâm lại giới thiệu chữ viết mới với tên gọi ‘Chữ viết bảo mật thời 4.0’

Kiều Trường Lâm lại giới thiệu chữ viết mới với tên gọi ‘Chữ viết bảo mật thời 4.0’

Hai chị em đoàn tụ sau hơn 50 năm giữa đại dịch Covid-19

Hai chị em đoàn tụ sau hơn 50 năm giữa đại dịch Covid-19

Sự tích Đức Phật A Di Đà

Sự tích Đức Phật A Di Đà

Ramos trở thành biểu tượng cơ bắp ở Real Madrid

Ramos trở thành biểu tượng cơ bắp ở Real Madrid

Thưởng thức món bánh xèo ‘tắm lửa’

Thưởng thức món bánh xèo ‘tắm lửa’

Kiến trúc nhà sàn truyền thống của người Hrê

Kiến trúc nhà sàn truyền thống của người Hrê

Cuối đời bị cầm tù, tại sao Napoleon vẫn được coi là đại đế?

Cuối đời bị cầm tù, tại sao Napoleon vẫn được coi là đại đế?

Các kiểu bún cá khác lạ ở Hà Nội

Các kiểu bún cá khác lạ ở Hà Nội

Thủ tướng: Đảm bảo Kỳ thi tốt nghiệp THPT an toàn, yên lòng người dân

Thủ tướng: Đảm bảo Kỳ thi tốt nghiệp THPT an toàn, yên lòng người dân

Cô gái trẻ nổi như cồn nhờ vòng eo ‘không tưởng’ 35cm

Cô gái trẻ nổi như cồn nhờ vòng eo ‘không tưởng’ 35cm

Cận cảnh bên trong bệnh viện dã chiến chống Covid-19 đầu tiên tại Đà Nẵng

Cận cảnh bên trong bệnh viện dã chiến chống Covid-19 đầu tiên tại Đà Nẵng

6 bằng chứng cho thấy người ngoài hành tinh đã đến trái đất từ ​​thời cổ đại

6 bằng chứng cho thấy người ngoài hành tinh đã đến trái đất từ ​​thời cổ đại

Thần đồng tiên tri Ấn Độ tiết lộ: Tháng 12 đại nạn đang chờ nhân loại

Thần đồng tiên tri Ấn Độ tiết lộ: Tháng 12 đại nạn đang chờ nhân loại