Diễn xướng Nam bộ góp phần giữ gìn nghệ thuật cổ xưa

19/04/2019

Khi những ngày tết qua đi cũng là lúc các đình thần ở vùng đất Nam bộ rộn ràng chuẩn bị cho đại lễ Kỳ Yên (cầu an). Các gánh hát bội lại tập tuồng, để chuẩn bị cho những suất hát cúng đình bằng những lễ xây chầu – đại bội chỉn chu. 


Các diễn viên đoàn tuồng cổ Ngọc Khanh

Tối 18-4, tại sân khấu Kim Ngân thuộc phường 1, quận Bình Thạnh, TPHCM, đoàn tuồng cổ Ngọc Khanh với chương trình Diễn xướng Nam bộ (Kỳ 4) – xây chầu đại bội đã thu hút nhiều khán giả. Với những nỗ lực đáng trân trọng từ phía các nghệ sĩ, thông qua việc tái hiện lại khung cảnh của lễ xây chầu và 6 lớp nghi tiết trong lễ đại bội, chương trình đã phần nào mang đến cho khán giả những trải nghiệm đặc sắc về loại hình nghệ thuật hát bội đặc biệt này.

Mở màn cho đêm diễn, NSUT Ngọc Khanh và nghệ sĩ Hữu Lập giới thiệu đến khán giả về xuất xứ và ý nghĩa của lễ xây chầu. Theo đó, xây chầu là một lễ quan trọng và phổ biến trong các buổi lễ tế ở Nam bộ từ lễ hội cúng đình, lễ nghinh ông cho đến lễ vía bà Chúa Xứ.  Lễ xây chầu bao gồm các nghi thức: niệm hương, tẩy uế, khởi cổ (đánh trống), xướng chúc và khai tràng, với ý nghĩa cầu an, tôn kính trời đất để cầu cho mưa thuận, gió hòa, mùa màng bội thu.

NSUT Ngọc Khanh và nghệ sĩ Hữu Lập giới thiệu  về lễ xây chầu

Ngoài thực hiện nghi thức xây chầu, các nghệ sĩ đã giới thiệu đến giới mộ điệu hai trích đoạn nổi tiếng là “Thần nữ dâng Ngũ Linh Kỳ” cùng với “Tạ Ôn Đình chém đầu Khương Linh Tá” (trong vở đường về Sang Hậu) và nghi lễ tôn vương.

Các diễn viên đoàn tuồng cổ Ngọc Khanh với chương trình Diễn xướng Nam bộ

Gắn bó với loại hình nghệ thuật hát bội nhiều năm qua, NSUT Ngọc Khanh luôn cố gắng để có thể gìn giữ và lưu truyền loại hình diễn xướng Nam bộ này. Các anh chị em trong đoàn cũng rất cố gắng, dù một đêm diễn với thù lao không cao, nhưng các nghệ sĩ vẫn bám trụ với đoàn tất cả cũng chỉ vì niềm đam mê với hát bội.

Nghệ sĩ Ngọc Khanh tâm sự: “Diễn viên trong đoàn đa phần đều làm thêm những nghề khác nhau để sinh sống, có người làm công nhân, có người buôn bán… Nhưng mỗi khi có suất diễn thì họ lại đến với sân khấu. Người lương cao nhất cũng chỉ có 500 ngàn đồng cho mỗi đêm, nhưng tiền để chuẩn bị phục trang, son phấn lại rất nhiều. Tuy vậy, các em vẫn yêu nghề, vẫn theo với nghề, đó là điều đáng quý”.

Nghệ sĩ Mỹ Hậu (diễn viên đoàn Ngọc Khanh) chia sẻ: “Bản thân theo nghề đã được hơn hai mươi mấy năm, cha truyền con nối cả 4 đời đều theo nghiệp hát. Mặc dù thù lao không nhiều, đôi khi phải làm thêm các công việc khác mới đủ trang trải, nhưng mà nghĩ lại mỗi đêm mình được đứng trên sân khấu, được gửi đến khán giả những lời ca tiếng hát thì mình cũng cảm thấy vui lòng. Tổ nghề cho mình cái gì thì mình nhận cái nấy”.

Dù đang phải chịu đựng khó khăn để có thể tồn tại trong tình hình hiện nay, nhưng những diễn viên của đoàn Ngọc Khanh vẫn đam mê với sân khấu, đam mê với hát bội. Họ đang cố gắng gìn giữ và duy trì sự tồn tại của loại hình nghệ thuật này và họ tin rằng nghệ thuật hát bội sẽ không bao giờ biến mất.

Tuy nhiên NSUT Ngọc Khanh trăn trở, chia sẻ về một nỗi lo lớn hơn: “Mình cũng rất cố gắng để thúc đẩy các em, thế hệ con cháu trong gia đình học hát bội, nhớ tới hát bội và truyền nghề hát bội. Có một điều khó khăn là đào tạo diễn viên hát bội đã khó, nhưng để dẫn dắt khán giả có thể cảm và yêu mến hát bội thì lại khó hơn. Bây giờ rất ít khi mà người ta nhớ tới hát bội”.

 

Theo SGGP

Cùng chuyên mục

Thời vàng son của cải lương lên sách ‘Thật và Đẹp’

Thời vàng son của cải lương lên sách ‘Thật và Đẹp’

Không ngờ hạt gấc lại là tiên dược, có công dụng thần kỳ

Không ngờ hạt gấc lại là tiên dược, có công dụng thần kỳ

Những ‘cấm địa’ không ai được đặt chân đến bên trong Tử Cấm Thành

Những ‘cấm địa’ không ai được đặt chân đến bên trong Tử Cấm Thành

Tản văn: Nơi quê cha đất tổ

Tản văn: Nơi quê cha đất tổ

Truyện ngắn ‘Pho tượng’

Truyện ngắn ‘Pho tượng’

Những ngôi già – lam bồng bềnh trên biển mây

Những ngôi già – lam bồng bềnh trên biển mây

Cua tím, rồng bay và những động vật kỳ lạ ở Philippines

Cua tím, rồng bay và những động vật kỳ lạ ở Philippines

Chữ quốc ngữ: Trăm năm nhớ các tiên hiền

Chữ quốc ngữ: Trăm năm nhớ các tiên hiền

Chùa Báo Thiên với lịch sử đau đớn

Chùa Báo Thiên với lịch sử đau đớn

Những lý do sức khỏe nên ăn cam mỗi ngày

Những lý do sức khỏe nên ăn cam mỗi ngày

Thị trấn lạnh cóng -67 độ C đến mức lông mi phủ tuyết

Thị trấn lạnh cóng -67 độ C đến mức lông mi phủ tuyết

Rạp Đại Nam bùng nổ cảm xúc trong hội thảo Quốc gia về Nhà viết kịch Xuân Trình

Rạp Đại Nam bùng nổ cảm xúc trong hội thảo Quốc gia về Nhà viết kịch Xuân Trình

‘Bạch đàn liễu’ đốn tim khán giả Thủ đô sau 46 năm vắng bóng

‘Bạch đàn liễu’ đốn tim khán giả Thủ đô sau 46 năm vắng bóng

Cho dù thống nhất được thiên hạ, Lưu Bị ắt sẽ diệt trừ Mã Siêu

Cho dù thống nhất được thiên hạ, Lưu Bị ắt sẽ diệt trừ Mã Siêu

Võ cổ truyền Trung Quốc phần lớn là ‘trò bịp’?

Võ cổ truyền Trung Quốc phần lớn là ‘trò bịp’?

Số phận những người con của Albert Einstein

Số phận những người con của Albert Einstein

Thử tài IQ với 5 câu đố ‘Hack não’ này

Thử tài IQ với 5 câu đố ‘Hack não’ này

Truyền kỳ về 7 người phụ nữ đẹp nhất lịch sử thế giới

Truyền kỳ về 7 người phụ nữ đẹp nhất lịch sử thế giới

Ảo giác ôtô ‘đi lùi’ khi dừng đèn đỏ nguy hiểm ra sao?

Ảo giác ôtô ‘đi lùi’ khi dừng đèn đỏ nguy hiểm ra sao?

Khi say rượu ăn những thứ nào sẽ nhanh tỉnh

Khi say rượu ăn những thứ nào sẽ nhanh tỉnh

Bí ẩn loài cây duy nhất trên thế giới có thể ‘đi bộ’

Bí ẩn loài cây duy nhất trên thế giới có thể ‘đi bộ’

Forbes: ‘VN vẫn liên tục tự sản xuất smartphone, tại sao họ chưa bán được?’

Forbes: ‘VN vẫn liên tục tự sản xuất smartphone, tại sao họ chưa bán được?’

Nhường nhịn không phải là yếu hèn, thiện lương không phải là dại dột

Nhường nhịn không phải là yếu hèn, thiện lương không phải là dại dột

Truyện ngắn “Tro bụi”: Ấm áp tình người giữa kiếp phù sinh

Truyện ngắn “Tro bụi”: Ấm áp tình người giữa kiếp phù sinh

Tại sao bạn không hạnh phúc? 5 mẩu chuyện cực ngắn giúp bạn có tâm hồn rộng mở

Tại sao bạn không hạnh phúc? 5 mẩu chuyện cực ngắn giúp bạn có tâm hồn rộng mở

Cuộc gọi trong đêm – chuyến taxi cuối cùng của đời người

Cuộc gọi trong đêm – chuyến taxi cuối cùng của đời người

Soi nốt ruồi ở môi đoán định cuộc đời giàu sang hay nghèo hèn

Soi nốt ruồi ở môi đoán định cuộc đời giàu sang hay nghèo hèn

Tại sao không nên lái xe ngay sau khi khởi động?

Tại sao không nên lái xe ngay sau khi khởi động?

Có dấu hiệu này đi khám ngay kẻo bị ung thư máu

Có dấu hiệu này đi khám ngay kẻo bị ung thư máu

Thủ tướng: ‘Văn hoá dân gian là mã định danh của mỗi dân tộc’

Thủ tướng: ‘Văn hoá dân gian là mã định danh của mỗi dân tộc’