Những vật dụng kỳ bí và quyền uy của thầy mo người Thái ở Nghệ An

14/05/2018

Một thầy mo người Thái có khá nhiều những vật dụng vừa kỳ bí, vừa mang tính quyền uy.

Thầy mo Vi Văn Quỳnh trong trang phục và binh khí khi làm lễ. Ảnh: Xuân Thủy

Thầy mo giữ vai trò quan trọng trong đời sống tín ngưỡng tâm linh của đồng bào Thái ở Nghệ An. Thầy mo được xem như là “cầu nối” giữa đấng siêu nhiên và  con người.

Gần đây, chúng tôi gặp thầy mo mùn Vi Văn Quỳnh (1946) ở bản Khe Sài 2 xã Nghĩa Lộc (Nghĩa Đàn)  và được ông cho phép tìm hiểu về bộ đồ nghề bất ly thân gần 30 năm hành nghề. Người Thái có 2 ngành gọi là “mo một” và “mo môn” (mo mùn).

Mo mùn chuyên lo các việc xem giờ tốt xấu, đặt móng nhà, cưới hỏi, gọi hồn vía, xua đuổi tà ma yểm khiến trẻ con hay khóc… Khi đi làm lễ, thầy mo luôn mang theo chiếc túi đựng trong đó những đồ vật cần thiết cho buổi lễ.

Trước khi làm lễ, thầy mo đội chiếc khăn trắng được gọi là “phái chước chạng” (dây trói voi) trên đầu. Khi mang dây này, thầy mo được cho là có sức mạnh trói được voi. Đây còn là trang phục để đấng siêu nhiên nhận biết đây là thầy mo, là người làm cầu nối trong buổi lễ. Trên mâm cúng luôn có một miếng vải trắng được gọi là “phen hoóng khài”, khăn này để trải vào mâm sau đó đặt các lễ vật lên trên.

Chiếc “dây trói voi” thầy mo thường buộc trên đầu khi làm lễ. Ảnh: Xuân Thủy

Mỗi khi ngồi làm lễ, trên tay thầy mo luôn phe phẩy chiếc quạt (bì mo) để xua đuổi người khác lại gần, cũng như xua đuổi tà ma trong buổi làm lễ. Chiếc quạt được làm bằng giấy và nan tre. Trên quạt có những dòng chữ mà chỉ thầy mới biết ý nghĩa.

Chiếc quạt làm phép của thầy mo Vi Văn Quỳnh. Ảnh: Xuân Thủy

Khi bắt đầu lễ, thầy sẽ quàng chiếc khăn “mệ một” màu đỏ lên cổ. Đây là chiếc khăn được cho là của bà nội thầy mo để lại.

Trong túi còn có nhiều chiếc chén nhỏ mang theo, mỗi chén tượng trưng cho một người thầy truyền nghề của mo và một cái chén riêng của chính thầy mo. Đây là một cách để thầy mo tưởng nhớ mang ơn công lao của các “pó khu” (thầy) đã dạy dỗ truyền thụ lại cho mình thành mo.

Trong ảnh, ông Quỳnh có 4 người “pó khu” với 4 chén và một chén của ông. Ảnh: Xuân Thủy

Trong túi còn có hai chiếc vòng bạc, hai đồng xu âm dương và sáp ong. Hai chiếc vòng bạc như là lá bùa hộ thân, hai đồng xu âm dương để xin đấng siêu nhiên có đồng ý hay là không đồng ý, còn sáp ong mang theo dùng để làm tên bắn ma quỷ và làm nến thắp trong mâm lễ.

Ông còn mang theo chiếc sáo (pi một) được làm bằng nứa phải có tiếng trầm, trên sáo được thầy mo khắc những hoa văn rất cầu kỳ. Tiếng sáo dùng để đuổi tà ma, gọi hồn trở về với thân xác trong các nghi lễ.

Cây kiếm là thứ thể hiện uy quyền, sức mạnh cũng như bản lĩnh của thầy mo. Kiếm thường được các thầy mo truyền lại cho học trò của mình. Ảnh : Xuân Thủy

Ngoài ra mo còn mang theo cây kiếm gọi là “láp mùn”. Kiếm do thầy truyền nghề truyền lại cho học trò chính của mình qua các đời. Kiếm thầy mo thường được rèn riêng bằng thép và có in hoa văn. Chuôi kiếm được làm bằng gỗ tạc hình đầu hổ, vỏ kiếm được làm bằng gỗ pơ mu trạm trổ hình rồng phượng. Chiếc kiếm được dùng để đe dọa, xua đuổi ma quỷ, thể hiện quyền uy và sức mạnh cũng như bản lĩnh của thầy mo.

Tất cả các đồ nghề được ông Vi Văn Quỳnh cho vào túi treo ở bàn thờ ở trong nhà. Bàn thờ được đặt trang nghiêm ở góc cao gian buồng, có chai rượu, khăn, kiếm thầy mo và áo của những người từng được ông làm lễ cho. Bên cạnh bàn thờ có chiếc cồng bằng đồng, mỗi khi có ai đến gọi ông phải đánh cồng 3 hồi 9 tiếng rồi khấn thần chú mới được cầm túi đi làm lễ.

Theo Baonghean

Video hay

Cùng chuyên mục

Quan điểm khôn khéo của vua Gia Long, Minh Mạng

Quan điểm khôn khéo của vua Gia Long, Minh Mạng

Những khoảnh khắc đáng nhớ tại ‘hôn lễ thế kỷ’ của Hoàng tử Harry và Meghan Markle

Những khoảnh khắc đáng nhớ tại ‘hôn lễ thế kỷ’ của Hoàng tử Harry và Meghan Markle

Nhạc sĩ ‘Nơi đảo xa’ qua đời

Nhạc sĩ ‘Nơi đảo xa’ qua đời

Cuộc sống của dân đâu phụ thuộc vào trụ sở to hay nhỏ

Cuộc sống của dân đâu phụ thuộc vào trụ sở to hay nhỏ

Đội đặc nhiệm H88 huyền thoại, nỗi khiếp sợ của giang hồ đất Cảng

Đội đặc nhiệm H88 huyền thoại, nỗi khiếp sợ của giang hồ đất Cảng

Những dấu ấn lịch sử trong cuộc đời, sự nghiệp Hồ Chí Minh

Những dấu ấn lịch sử trong cuộc đời, sự nghiệp Hồ Chí Minh

Bác Hồ nói về sự nghiệp khoa học-kỹ thuật

Bác Hồ nói về sự nghiệp khoa học-kỹ thuật

Tư duy Hồ Chí Minh về kết hợp kinh tế với quốc phòng, an ninh ở Việt Nam

Tư duy Hồ Chí Minh về kết hợp kinh tế với quốc phòng, an ninh ở Việt Nam

Nắng nóng trên 38 độ C tiếp diễn ở Bắc Bộ và Trung Bộ

Nắng nóng trên 38 độ C tiếp diễn ở Bắc Bộ và Trung Bộ

Người dân Dubai rộ phong trào ăn vàng ròng

Người dân Dubai rộ phong trào ăn vàng ròng

Xuất hiện clip hai thanh niên vào chùa khiêng trộm hòm công đức

Xuất hiện clip hai thanh niên vào chùa khiêng trộm hòm công đức

Hứa Phụ: Nữ nhân đệ nhất Trung Hoa và tài tiên tri chính xác phi thường

Hứa Phụ: Nữ nhân đệ nhất Trung Hoa và tài tiên tri chính xác phi thường

Hiệp sĩ đường phố: Vì cái Thiện không bao giờ khuất phục

Hiệp sĩ đường phố: Vì cái Thiện không bao giờ khuất phục

Sẽ không ‘cào bằng’ trong điều chỉnh tuổi hưu

Sẽ không ‘cào bằng’ trong điều chỉnh tuổi hưu

Chuyện về những ‘đệ tử Lưu Linh’

Chuyện về những ‘đệ tử Lưu Linh’

Tuần lễ Văn hóa – Du lịch Lý Sơn lần 1 năm 2018

Tuần lễ Văn hóa – Du lịch Lý Sơn lần 1 năm 2018

Anh Ba Đợi – Bản anh hùng ca về âm nhạc tài tử

Anh Ba Đợi – Bản anh hùng ca về âm nhạc tài tử

Kỷ niệm Ngày sinh của Bác, nghĩ về công tác cán bộ hiện nay

Kỷ niệm Ngày sinh của Bác, nghĩ về công tác cán bộ hiện nay

Phát triển du lịch sinh thái gắn liền với di tích Lịch sử – Văn hóa tại các huyện miền núi Xứ Thanh

Phát triển du lịch sinh thái gắn liền với di tích Lịch sử – Văn hóa tại các huyện miền núi Xứ Thanh

Những mẹo giúp bạn du lịch Thái Lan dịp hè, an toàn, siêu rẻ

Những mẹo giúp bạn du lịch Thái Lan dịp hè, an toàn, siêu rẻ

Khám phá phiên chợ Hàng độc đáo nhất Hải Phòng

Khám phá phiên chợ Hàng độc đáo nhất Hải Phòng

Đưa toàn bộ tranh ‘Vẽ về hát bội’ lên mạng

Đưa toàn bộ tranh ‘Vẽ về hát bội’ lên mạng

‘Hiệp sĩ’ tử vong khi bắt cướp xe SH sắp làm đám cưới

‘Hiệp sĩ’ tử vong khi bắt cướp xe SH sắp làm đám cưới

Những trò láu cá, lách luật với CSGT

Những trò láu cá, lách luật với CSGT

20 bức ảnh đẹp nhất cuộc thi ảnh thiên nhiên National Geographic 2017

20 bức ảnh đẹp nhất cuộc thi ảnh thiên nhiên National Geographic 2017

Cô giáo mắng học viên là ‘óc lợn’: Nghề giáo không phải là một loại dịch vụ

Cô giáo mắng học viên là ‘óc lợn’: Nghề giáo không phải là một loại dịch vụ

Văn hóa dùng đèn pha chiếu sáng, điều tưởng chừng đơn giản nhưng bị xem nhẹ

Văn hóa dùng đèn pha chiếu sáng, điều tưởng chừng đơn giản nhưng bị xem nhẹ

Những tỷ phú trúng số ở Việt Nam và cuộc đời đầy bi đát

Những tỷ phú trúng số ở Việt Nam và cuộc đời đầy bi đát

Những giọt nước mắt ám ảnh trong lịch sử bóng đá

Những giọt nước mắt ám ảnh trong lịch sử bóng đá

Tuyên truyền, yêu cầu hạn chế đốt rơm rạ gần đường cao tốc

Tuyên truyền, yêu cầu hạn chế đốt rơm rạ gần đường cao tốc